Economische ontwrichting naakt

Laatste verbetering 29 december 2021

[Gepubliceerd 7-12-21]

De Westerse wereld stevent af op ontwrichting.

Het coronabeleid is schadelijk voor de gezondheid, de economie, het sociale en meer (ja er zijn ook voordelen. De gezondheid staat op onder meer deze en deze pagina’s.

Deze pagina gaat over de rampzalige gevolgen van al het beleid voor economie, welvaart  en huishoudens. Lees ook de pagina over de energietransitie en langdurige stroomuitval

Het staat vast dat energievoorziening essentieel is. Ons land draait op energie die betaalbaar is en altijd beschikbaar. Zonder energie geen maatschappij, geen leven. Nu komt zo’n 92 procent van de totale energievraag van koolstoffen. Het is bekend maar lijkt vaak vergeten: stroom(opwekking) is maar een deel van de energievraag. Dingetjes als verwarming en transport gaan voor ongeveer honderd procent op koolstof.

Van het gas af – maar niet zo snel !

[24-12 Bij Goedemorgen Nederland kwam deze kop in beeld

We zijn door het gas heen (FD)

Gelukkig blijkt het artikel wat minder schokkend, de kop daar

Gasvoorraad kan in februari helemaal op zijn, situatie op de markt is ‘precair’

Omdat in Frankrijk veel kerncentrales niet werken, levert Nederland dat land stroom via onze zuiderburen. De termijnprijs voor februari is ‘ongehoord’ hoog: 1 euro per kWh.

De leverancier voor tuinders schrijft hen dat volledige levering in februari onzeker is.

N.b: In de berichtgeving worden gas en elektriciteit soms op een hoop gegooid, helaas. In ieder geval leidt een hogere gasprijs tot een hogere stroomprijs.

Een groot knelpunt is het niet optimaal samenwerken van overheid en markt. Het ministerie EZK is verantwoordelijk, maar Gasunie wilde tegen het FD niets zeggen en de bron zegt

De Nederlandse overheid volgt de situatie tot nu passief. Wij begrijpen uit ons netwerk dat de overheid afwacht tot de markt de tekorten oplost.

De inhoud van het afschakelplan dat door EZK werd opgesteld is bij niemand bekend. ]


Prangender dan de kosten is de beschikbaarheid: is de aanvoer en voorraad van aardgas straks nihil ?

If the weather gets cold in Europe there’s not going to be an easy supply solution, it’s going to need a demand solution.

Adam Lewis van trading house Hartree Partners. Demand solution betekent het gebruik inperken, inderdaad.

We haven’t got enough gas at the moment, quite frankly. We’re not storing for the winter period. So hence there is a real concern that . . . if we have a cold winter that we could have rolling blackouts in Europe.

Jeremy Weir, topman Trafigura .

Citaten uit What Happens If Europe Runs Out Of Gas?

Engie somt de knelpunten op de energiemarkt goed op.

Kolencentrales sluiten, kerncentrales sluiten, beperkte gastoevoer (en -reserves), lage productie dure energie in de winter; toeval, onkunde of plan ?

De in 2015 in bedrijf genomen Energiecentrale Rotterdam is met een nettocapaciteit van 731 MW en een rendement van 45 procent, één van de modernste, schoonste en meest efficiënte installaties ter wereld. De nieuwste filter- en verbrandingstechnologieën zorgen voor een uitstekend gebruik van de energiedragers en lage emissiewaarden. Bron Onyx Power

Deze centrale wordt versneld buiten gebruik gesteld.

Staatssecretaris Yeşilgöz-Zegerius heeft [] besloten steun te verlenen zodat de kolencentrale [] kan sluiten. Ze neemt dit besluit omdat bij de productie van elektriciteit met kolen veel CO2 vrijkomt en die uitstoot op korte termijn omlaag moet om klimaatdoelen te halen. De eigenaar [] ontvangt maximaal €212,5 miljoen subsidie om de centrale vrijwillig en volledig te sluiten. Zodra aan alle voorwaarden zijn voldaan moet de centrale binnen twee maanden stoppen met kolen [sic] en binnen drie jaar zijn ontmanteld. rijksoverheid.nl 30-11

 

Deze grafiek toont hoe de inperking van de gaswinning in Nederlandse velden erin hakt. De bronnen van/op eigen bodem zijn aardgas en hernieuwbare energie. Bron

 

Ureum

28 december

De prijs van ureum lag jarenlang  tussen 200 en 300 usd, tot januari. In november was het $ 900.

Deze explosie is een onderdeel van meerdere ketens.

Wegvervoer

Adblue bestaat voor 33 % uit ureum. Moderne dieselauto’s met SCR-katalysatoren (selectieve katalytische reductie) injecteren Adblue in de uitlaatgasstroom om de stikstofuitstoot te verminderen.

Als de AdBlue-tank leeg raakt geeft de boordcomputer stapsgewijze waarschuwingen. Als de tank volledig leeg is, kan de motor niet meer worden gestart of alleen nog in de noodloop worden gebruikt. Zo willen autofabrikanten een optimale zuivering van de uitlaatgassen van hun dieselvoertuigen garanderen en het bezitters van diesels onmogelijk maken om zonder AdBlue in de tank te rijden.

Ureum wordt gemaakt in een chemische reactie van ammoniak en CO2. Om ammoniak te produceren is aardgas nodig. Vanwege de hoge aardgasprijzen is de ammoniakproductie teruggeschroefd. bron KNAC.

Verder heeft China de export van ureum stop gezet vanwege de schaarste. Dat is zeker een klap voor Australië dat voor 80 procent afhankelijk is van die import. De helft van de vrachtwagens in Australië rijdt op diesel (in Nederland 98%) en de Adblue raakt in januari op volgens minister Angus Taylor.

Vooruitzicht: Het wegtransport in Australië krimpt met de helft in jan-feb ’22.

Gewassen

Ureum is (was) een goedkope en veel gebruikte meststof, die waarschijnlijk schadelijk is voor het ecosysteem. Als ureum zo duur wordt -en andere meststoffen ook- dan wordt het gebruik lager (dat betekent minder opbrengst) en/of moeten de hogere kosten doorgegeven worden aan de afnemers.

Vooruitzicht: De voedselprijzen gaan omhoog.

 

Inflatie nekt producenten

De prijsstijging voor consumenten krijgt veel aandacht, terecht. Consumentengoederen en -diensten waren in november 5,2 procent duurder dan een jaar eerder.


Media, politiek en publiek hebben minder aandacht voor de prijsstijging voor bedrijven (B2B). Geotrendlines signaleert die stijging wel, voor Italië en Duitsland.

De rode, zwarte en lichtblauwe lijnen zijn van belang voor de bedrijven. Het artikel noemt andere problemen in de productieketens: lange levertijden, onderdelen niet leverbaar; dit hangt samen met de prijzen natuurlijk. Ketens raken ontregeld.

Hierdoor kunnen sommige ondernemers niet meer winstgevend opereren, ze stoppen of gaan iets anders aanbieden.

Is dit een normaal proces dat zichzelf dempt of het begin van een negatieve spiraal ?

Energie-armoede

Over energiearmoede werd in oktober veel gesproken. De omvang van het probleem -in ons land- is onbekend. TNO zegt dat het een half miljoen huishoudens treft, maar de verhoging van het maandbedrag komt (nu of later) bij veel meer afnemers terecht, ook de middeninkomens.

Het is opmerkelijk dat pas nu het mensen met een hoger inkomen raakt het onderwerp op de kaart wordt gezet. Die energiearmoede is er al lang. (bewerkt citaat)

Een recente enquete in het Verenigd Koninkrijk* is van belang.

49 procent vindt stijgende energiekosten het meest zorgelijk, 41 % het coronavirus (keuze uit 2).

33 procent zet wel eens de verwarming uit, 4/10 zet hem lager en 4/10 draagt meer kleding.

(* Met een tabel van de uitgavenverdeling van de armste en de rijkste tien procent. Voor energie in de woning 11 tegen 4 procent bij voorbeeld)

De stijgende energiekosten zijn ook kritiek voor bedrijven die veel aardgas of stroom verbruiken. Zij hebben hun productie verlaagd.

Het onderliggend lijden is: de energiemarkt uit balans.